Goed perspectief maakt het verschil

STUDIO HUREN | Goed perspectief

Een modelfoto met goed perspectief krijg je met een lens met een langer brandpunt

Het model zal je dankbaar zijn voor het gebruik van zo'n lens

		Goede perspectiefwerking is belangrijk voor een goede foto;
		Met name de lijnwerking is van belang voor een goed perspectief;
		Ook atmosferisch perspectief is vaak goed bruikbaar als je er op let;

Behalve in de schilderkunst is perspectief ook van belang in de fotografie. Een goede kennis van de wetten van het perspectief behoort tot de bagage van elke serieuze fotograaf. Het belangrijkste doel van perspectief in de teken- en schilderkunst is het verzorgen van een realistische dieptewerking. Want we werken op een plaat (2-dimensionaal) en we willen een ruimtelijk beeld (3-dimensionaal) zo goed mogelijk weergeven. Dat is enerzijds lastig maar aan de andere kant goed te doen als we ons aan een aantal basisregels houden.

Overigens hebben we het hier steeds over "het" perspectief maar er zijn een aantal factoren die los van elkaar aan een goede dieptewerking bijdragen.

Dat leidt ons tot een zestal verschillende mogelijkheden om naar perspectief te kijken.

Horizontale lijnen bij lineair perspectief

Allereerst is dat het lineaire perspectief dat we veel tegenkomen op cursussen tekenen en schilderen. Het is gebaseerd dat normaal gesproken alle parallel lopende lijnen in hetzelfde punt op de horizon bij elkaar komen. Met wat simpele basisregels uit de goniometrie is daar een compleet bouwwerk mee te maken, alleen gebaseerd op die wetenschap. Zie onderstaande animatie.

In de fotografie wordt deze vorm vaak gebruikt om het menselijke oog (dat overal en nergens diepte in wil zien) naar het juiste punt op onze foto te leiden.

Een voorbeeld daarvan zien we in deze foto in het ongekend stille station van de luchthaven Schiphol. De lijnen lopen richting deze persoon.

Verticale lijnen bij perspectief

Deze perspectiefvorm werkt ook in opwaartse richting. Het effect is in grote lijnen hetzelfde: Alles loopt naar hetzelfde punt. We zien dat bij de foto van de bomen. Alle lijnen lijken naar het centrum van de foto te wijzen, al doen sommige lijnen dat met een boogje. Het effect is hetzelfde.

Vaak zijn meerdere perspectiefsoorten in één foto te combineren

Grote voorwerpen in de voorgrond

Grote voorwerpen in de voorgrond geven een onmiskenbaar diepte-effect dat we eigenlijk alleen in de fotografie toegepast zien worden. In onderstaande foto van de haven van Medemblik zien we dat principe toegepast. 

Atmosferisch perspectief

Dit is het verschijnsel dat in de verte alles een blauwgrijze kleur krijgt en het contrast vrijwel verdwijnt. Vaagheid duidt in dit geval op diepte en afstand. Dit effect wordt vooral veroorzaakt door allerlei minimale deeltjes in de lucht. Denk aan stof, rook, fijne waterdruppels en dergelijke. In dit artikel over atmosferisch perspectief zien we het meermalen terugkomen.

Hoe verder weg, hoe minder kleur door het atmosferisch perspectief

Een sterk groothoekobjectief kan heel handig zijn

Veel van deze technieken zijn relatief gemakkelijk te gebruiken. Het is meer een kwestie van er even op letten vóór we op de sluiterknop drukken. Met name het gebruik van een groothoekobjectief of zelfs een vrij extreme variant is vaak aan te raden, met name om de nadruk op de voorgrond te kunnen leggen met ruim voldoende scherptediepte. Want we willen vooral bij landschappen toch vaak dat alles netjes scherp wordt weergegeven.

Wilt u alles weten over perspectief? 

Voor wie meer wil weten over perspectief is het  net-niet-gratis boek aan te raden  dat hier wordt voorgesteld:

Mogelijk interessante vervolgpagina's voor goed perspectief

		Atmosferisch perspectief
		De hersenen maken zelf de diepte wel
		De horizon is belangrijk

---

 LEES JIJ JETJE'S DAG OOK AL?

---

 

Brandpuntsafstand

STUDIO HUREN | Brandpuntsafstand

De brandpuntsafstand is een belangrijke eigenschap van uw objectief

Vooral in een studio is het fijn als de brandpuntsafstand wat langer mag zijn

		Bepaalt de gebruiksmogelijkheden van het objectief;
		Is van belang voor scherptediepte;
		Is van belang voor mooie achtergrondonscherpte;

Wellicht de belangrijkste eigenschap van een objectief is de brandpuntsafstand. Deze bepaalt voor een heel belangrijk doel de gebruiksmogelijkheden. Het brandpunt van een objectief is de plek waar het objectief het beeld optekent op de sensor of bij analoge toepassingen op de film.

Als gezegd bepaalt de brandpuntsafstand de gebruiksmogelijkheden. Onderstaande maten gelden voor 35 mm film en fullframe DSLR. Bij de aanwezigheid van een beeldsensor met een cropfactor zullen de berekeningen aangepast moeten worden.

Normaal objectief

Een normaal objectief heeft een brandpuntsafstand tussen de 40mm en 55 mm. Dit komt overeen met de gezichtshoek van het menselijk oog en een foto die met een objectief met deze brandpuntsafstand gemaakt is, zal ons normaal overkomen.

Is de brandpuntsafstand kleiner dan 40mm dan spreken we van een groothoekobjectief. Langer dan 55 mm is een tele-objectief.

camera met 8mm groothoek (een iets gecorrigeerde fisheye)

Groothoekobjectieven

Een licht groothoekobjectief loopt van 35mm tot ongeveer 20mm. Een sterke groothoek vinden we van 20mm tot rond de 12mm en daaronder vinden we de meer extreme ultra-groothoekobjectieven zoals de afgebeelde 8mm. Deze extreme groothoekobjectieven geven vaak een vertekening met rondlopende lijnen. Dat komt vooral voor aan de rand van het beeld. Deze groothoeken worden vanwege deze vertekening ook wel fisheye objectieven genoemd.

Deze laatste objectieven hebben een eigen toepassingsgebied én ook een eigen groep liefhebbers. Niet iedereen vindt de vertekening fraai die deze objectieven vaak nodig hebben om alles in beeld te krijgen en de tegenstanders van dit soort objectieven is van mening dat de vastlegging van de werkelijkheid er teveel geweld mee wordt aangedaan.

Een extreme groothoek heeft zowel liefhebbers als sterke tegenstanders

Tele-objectieven

Boven de 55 mm vinden we de tele-objectieven. Een bekende maat is 85mm. Deze wordt veel voor het maken van portretten gebruikt. Dat loopt door tot ongeveer 105mm. Dit is de groep van de lichte tele-objectieven of ook wel "portretlenzen".

Boven de 105mm komen we bij de gebruikelijke en vrij normale tele-objectieven terecht. Dat loopt dan door tot rond de 300mm.

Boven de 300mm vinden we de krachtiger telelenzen die veel gebruikt worden door natuurfotografen en paperazzi's die een unieke foto van een bekende Nederlander hopen te maken. Deze sterke telelenzen kunnen doorlopen tot 600mm. Daarboven komen in het gespecialiseerde segment terecht. De bruikbaarheid van deze objectieven wordt namelijk wel erg gering. Ze zijn alleen vanaf een zeer stabiel statief te gebruiken.

Primes en zoomobjectieven

Objectieven met een vaste brandpuntsafstand worden "primes" genoemd. Ze zijn de tegenhanger van de zoomobjectieven waarbij de brandpuntsafstand variabel is en door ons met de hand wordt ingesteld. Meestal is er een draairing voor op het objectief en bij oudere zoomlenzen komen we ook nog wel een schuifconstructie tegen.

Invloed brandpuntsafstand op een studio

We hebben al gezien dat we voor portretwerk een licht teleobjectief nodig hebben. Dat zorgt voor een mooi beeld zonder de vertekening die een groothoek altijd geeft. Ook krijgen we meestal een mooie onscherpe achtergrond met een fraai bokeh. Maar er zit een keerzijde aan.

Willen we bijvoorbeeld een 105mm objectief gebruiken dan moeten we flink naar achter kunnen lopen. Dat betekent dat de studio voldoende diepte moet hebben. Willen we een volledige persoon in beeld kunnen krijgen dan zullen we nog verder terug moeten kunnen.

De studio die we op dit weblog aanbieden heeft geen problemen om met een lichte tele voldoende achteruit te gaan om een hele figuur in beeld te krijgen. 

Mogelijk interessante vervolgpagina's voor brandpuntsafstand:

		Beeldcirkel
		Beeldhoek
		Diafragma openen

---

 LEES JIJ JETJE'S DAG OOK AL?

---